ఆధునీకరణ

సాలార్‌జంగ్ కంటే ముందే హైదరాబాద్ రాజ్య పరిస్థితి క్లిష్టంగా ఉందని హైదరాబాద్ రాజ్య ఆర్థికమంత్రిగా ఉన్న సర్ అక్బర్ హైదరీ అన్నాడు.
-మొదటి సాలార్‌జంగ్ అసలు పేరు తురబ్ అలీఖాన్.
-ఇతను హైదరాబాద్ రాజ్య దివానుగా 1853 మే 31 నుంచి 1883 ఫిబ్రవరి 8 వరకు కొనసాగి ఎన్నో సంస్కరణలు చేశాడు.
-1855లో జీతంపై పనిచేసే తాలూక్‌దార్లను (కలెక్టర్లు) నియమించాడు.
-కాంట్రాక్ట్ తాలూక్‌దార్లను తొలగించాడు.
-ఎక్కువ వడ్డీరేటుపై తాకట్టు పెట్టిన భూములను విడిపించాడు.
-హోలిసిక్కాని ముద్రించే కార్యాలయాన్ని హైదరాబాద్‌లో ఏర్పాటు చేశాడు.
-1865లో జిలాబందీ పద్ధతిని ప్రవేశపెట్టాడు.
-జిలాబందీ ప్రకారం రాజ్యాన్ని 14 జిల్లాలుగా విభజించాడు.
-ప్రతి జిల్లాపై అవల్ తాలూక్‌దార్ (జిల్లా కలెక్టర్)ను నియమించాడు.
-ఇతనికి సహాయంగా దోయం తాలూక్‌దార్ (సబ్ కలెక్టర్), సోయం తాలూక్‌దార్ (తహసీల్దార్)లను నియమించాడు.
-తాలూక్‌దార్ల పని విధానాన్ని పర్యవేక్షించడానికి మజ్లిస్-ఎ-మల్‌గుజారి అనే బోర్డును ఏర్పాటు చేశాడు.
-1868లో మొదటి సాలార్‌జంగ్ నలుగురు మంత్రులను నియమించాడు.
-ఈ మంత్రిమండలిని సాదర్-ఉల్ మహం అని అనేవారు.
-ఈ మంత్రిత్వ శాఖలో రెవెన్యూ శాఖ మంత్రి – ముఖరం ఉద్దౌలాన్యాయశాఖ మంత్రి – బషీర్ ఉద్దౌలా
పోలీస్ శాఖ మంత్రి – షంషేర్ జంగ్
విద్య, ఆరోగ్యమంత్రి – షహబ్‌జంగ్ బహదూర్‌లు ఉన్నారు.
-రెవెన్యూ సంస్కరణలు : రైతుల నుంచి పన్నులను వసూలు చేయడానికి జీతమిచ్చే ప్రాతిపదికన తాలూక్‌దార్లను నియమించాడు.
-విద్యా సంస్కరణలు : హైదరాబాద్ రాజ్యంలో ఆంగ్ల విద్యను ప్రవేశపెట్టాడు.
-1855లో దారుల్-ఉల్-ఉలూమ్ అనే ఆంగ్ల పాఠశాలను స్థాపించాడు.
-1870లో సిటీ హైస్కూల్‌ను స్థాపించాడు.
-1870లో ఇంజినీరింగ్ కళాశాలను స్థాపించాడు.
-1872లో చాదర్‌ఘాట్ హైస్కూల్‌ను స్థాపించాడు.
-1873లో నవాబుల పిల్లల కోసం మదర్సా-ఇ-ఆలియా
-1878లో రాజ కుటుంబ పిల్లల కోసం మదర్సా-ఇ-ఐజాను స్థాపించాడు.
-న్యాయ సంస్కరణలు : సాలార్‌జంగ్ కాలంలో న్యాయవ్యవస్థకు స్వేచ్ఛ కలదు.మున్సిఫ్ మీర్ ఆదిల్ అనే న్యాయమూర్తుల నియామకం చేశాడు.
-హైదరాబాద్‌లో సివిల్ కోర్టు బుజుంగ్‌ను ఏర్పాటు చేశాడు.
-ఫౌజ్‌దారీ అదాలత్ అనే క్రిమినల్ కోర్టును స్థాపించాడు.

పోలీస్ సంస్కరణలు

-మహకామ-ఇ-కొత్వాలి అనే పోలీస్ శాఖను ఏర్పాటు చేశాడు.
-ఇతను నిజామత్ అనే పోలీస్ దళాన్ని ఏర్పాటుచేశాడు.
-మహతామిన్‌లనే పోలీస్ సూపరింటెండెంట్లను నియమించాడు.

నీటి పారుదల సౌకర్యాలు

-మీర్ మహబూబ్ అలీఖాన్, మీర్ ఉస్మాన్ అలీఖాన్ కాలంలో ఎక్కువగా నీటి పారుదల సౌకర్యాలు ఉన్నాయి.
-ఏడో నిజాం ఉస్మాన్ అలీఖాన్ అలీ నవాబ్ జంగ్‌ను నీటి పారుదల ఇంజినీర్‌గా నియమించాడు.
-1908లో హైదరాబాద్ మూసీకి వరదలు వచ్చిన తర్వాత మోక్షగుండం విశ్వేశ్వరయ్య సూచనల మేరకు మూసీపై ఆనకట్టల నిర్మాణం చేశారు.
-మీర్ ఆలం ట్యాంక్ 1810లో మీర్‌ఆలం చేత నిర్మించబడింది.
-గండిపేట ఉస్మాన్ సాగర్ (1919), హిమాయత్ సాగర్ (1927)లో మీర్ ఉస్మాన్ అలీఖాన్ నిర్మించాడు.
-నిజాం సాగర్ ప్రాజెక్టును 1923 అక్టోబర్ నుంచి 1930 వరకు నిర్మాణం జరిగి 1932 నాటికి రిజర్వాయర్ నిర్మాణం పూర్తయ్యింది. ఇది ఏడో నిజాం నిర్మించాడు.
-పాలేరు రిజర్వాయర్‌ను ఖమ్మం జిల్లా నాయకన్‌గూడెం గ్రామంలో నిర్మించారు. 1929లో నిర్మాణం పూర్తయ్యింది.
-వైరా ప్రాజెక్టు కూడా ఖమ్మం జిల్లాలో ఉంది. నిర్మాణం 1923లో పూర్తయ్యింది.
-సింగభూపాలం రిజర్వాయర్ ఇల్లెందు తాలూకాలో 1918లో ప్రారంభమైంది.
-రాయంపల్లి రిజర్వాయర్‌ను మెదక్ జిల్లాలో నిర్మించారు. 1924లో నిర్మాణం పూర్తయింది.

రైల్వే వ్యవస్థ

-సికింద్రాబాద్‌లోని బొల్లారం దక్షిణ భారతంలో బ్రిటిష్ సైన్యానికి కేంద్రం.
-ముంబై ప్రభుత్వం, హైదరాబాద్‌లో బ్రిటిష్ రెసిడెంట్ కలిసి హైదరాబాద్ పట్టణాన్ని కలుపుతూ రైలు వ్యవస్థ నెలకొల్పాలని నిర్ణయించారు.
-భారత ప్రభుత్వం 1864 ఫిబ్రవరి 29న ముంబై నుంచి మద్రాస్ వెళ్లే రైలుమార్గం రాష్ట్రంలో గుల్బర్గా, రాయచూర్, గుత్తి ద్వారా మద్రాస్‌కు పోయే రైళ్లను గుల్బర్గా నుంచి హైదరాబాద్‌కు కలపాలని నిర్ణయించారు.
-నిజాం గ్యారంటీడ్ రైల్వే వ్యవస్థ 1883లో వచ్చిన తర్వాత వాడీ-సికింద్రాబాద్-రైల్వేలైన్‌ను వరంగల్ నుంచి బెజవాడ వరకు పొడిగించబడింది.
-హైదరాబాద్ రాజ్యంలో 1930 నాటికి రూ. 31 లక్షలతో 2933 మైళ్ల రోడ్ల నిర్మాణం కూడా జరిగింది.
-1940 నాటికి 5911 మైళ్ల పొడవైన రోడ్ల నిర్మాణం జరిగింది.
-1907లో నాంపల్లి రైల్వేస్టేషన్‌ను నిజాం నిర్మించాడు.
-ఇది పూర్వం హైదరాబాద్ దక్కన్ రైల్వే స్టేషన్ అని పిలిచేవారు.
-ఈ స్టేషన్‌ను తడి ప్రాంతంలో కట్టడం వల్ల నాంపల్లి అనే పేరు వచ్చింది.
-ఉర్ధూ బాషలో నామ్ అంటే తడి అని, పల్లి అంటే ప్రాంతం అని అర్థం.
-ఈ స్టేషన్ నుంచి ప్రారంభంలో వస్తువులు రవాణా అయ్యేవి.
-ఈ స్టేషన్ నుంచి మొదటి ప్యాసింజర్ రైలు 1921లో ప్రారంభమైంది.

కాచిగూడ రైల్వేస్టేషన్

-ఈ రైల్వేస్టేషన్‌ను నిజాం 1916లో నిర్మించారు.
-1950 వరకు నిజాం రాజ్య గ్యారంటీడ్ రైల్వేస్టేషన్ హెడ్ క్వార్టర్‌గా ఉంది.
-ఈ స్టేషన్‌ను సెంట్రల్, సైడ్ డోములతో, మినరేట్స్ కలిగి ఉండి, గోథిక్ ఆర్కిటెక్చర్‌తో నిర్మించబడింది.