Fundamental rights | ప్రాథమిక హక్కులు
![](https://s3.ap-south-1.amazonaws.com/media.nipuna.com/wp-content/uploads/2022/04/detail-from-an-ashoka-pillar-indian-school.jpg)
-1215లో ఇంగ్లండ్ రాజు జాన్ ఎడ్వర్డ్ మొదటిసారిగా హక్కులను గుర్తిస్తూ ఒక ప్రమాణ పూర్వకమైన ప్రకటన చేశాడు. దీన్నే మాగ్నాకార్టా అని అంటారు.
-1948, డిసెంబర్ 10న ఐక్యరాజ్యసమితి విశ్వ మానవ హక్కుల ప్రకటన చేసింది.
-భారత రాజ్యాంగంలో 3వ భాగంలో ప్రకరణ 12 నుంచి 35 వరకు ప్రాథమిక హక్కులు ఉన్నాయి.
-ప్రాథమిక హక్కులకు మరో పేరు న్యాయ సంరక్షణ ఉన్న హక్కులు.
-ప్రాథమిక హక్కులను భారత రాజ్యాంగకర్తలు అమెరికా నుంచి స్వీకరించారు.
-అమెరికాలో వీటని బిల్ ఆఫ్ రైట్స్ అంటారు.
-ప్రాథమిక హక్కులకు సంబంధించి 1927లో మద్రాసులో జరిగిన కాంగ్రెస్ సమావేశం మొదటిసారిగా తీర్మానం చేశారు.
-రాజ్యాంగ పరిషత్తులో ప్రాథమిక హక్కులపై సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ అధ్యక్షతన ఒక ఉపకమిటీ ఏర్పాటయ్యింది.
-ప్రాథమిక హక్కులకు న్యాయసంరక్షణ, వీటి అమలుకు నేరుగా సుప్రీంకోర్టును ప్రకరణ 32 ప్రకారం, ప్రకరణ 226 ప్రకారం హైకోర్టును ఆశ్రయించవచ్చు.
-ప్రకరణ 12లో రాజ్య నిర్వచనం ఉంది.
-రాజ్యం అంటే కేంద్ర, రాష్ట్ర, స్థానిక ప్రభుత్వాలు అలాగే అన్ని ప్రభుత్వ సంస్థలు వస్తాయి.
-ప్రకరణ 13లో చట్ట నిర్వచనం ఉంది.
-చట్టం అంటే కేంద్ర, రాష్ట్ర శాసనాలు, రాష్ట్రపతి, గవర్నర్ల ఆర్డినెన్స్లు, ప్రభుత్వ నోటిఫికేషన్లు మొదలైనవి. అయితే 368 ప్రకారం రాజ్యాంగానికి చేసిన సవరణ 13 ప్రకారం చట్టపరిధిలోకి రాదు.
-సాధారణ చట్టాల ద్వారా ప్రాథమిక హక్కులను సవరించడానికి వీలులేదు. రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారానే సవరించాలి.
-ప్రకరణ 13లో న్యాయ సమీక్ష అధికారాన్ని ప్రస్తావించారు. అయితే న్యాయసమీక్ష అనే పదం రాజ్యాంగంలో లేదు.
RELATED ARTICLES
-
Current Affairs | SBI నాలుగో స్టార్టప్ బ్రాంచిని ఎక్కడ ఏర్పాటు చేశారు?
-
Scholarship 2023 | Scholarships for Students
-
General Studies | అరుదైన వ్యాధులు.. అసాధారణ లక్షణాలు
-
BIOLOGY | మొక్కలనిచ్చే కణుపులు.. దుంపలుగా మారే వేర్లు
-
Scholarships 2023
-
Current Affairs March 15 | National Women`s Day celebrated on?
Latest Updates
దేశంలో ‘జీవన వీలునామా’ నమోదు చేసిన మొదటి హైకోర్టు?
తాత్వికతను తెలిపేది.. రాజ్యాంగానికి గుండెలాంటిది
ఎలకానిక్ రికార్డులు.. ప్రాథమిక సాక్ష్యాలు
శుక్రకణాలు తాత్కాలికంగా నిల్వ ఉండే ప్రాంతం?
సెకండరీ ఎడ్యుకేషన్ కమిషన్కు మరోపేరు?
‘వెయ్యి ఉరిల మర్రి’ గా పేరుగాంచిన ఊడలమర్రి ఏ జిల్లాలో ఉంది?
రక్షణ దుర్గాలు – నాటి పాలనా విభాగాలు
క్యారెట్ మొక్క ఎన్ని సంవత్సరాలు జీవిస్తుంది?
ప్రపంచ ప్రసిద్ధి అగాధాలు – ఐక్యరాజ్యసమితి లక్ష్యాలు
అణు రియాక్టర్లలో న్యూట్రాన్ల వేగాన్ని తగ్గించేందుకు ఉపయోగించే రసాయనం?